Spreading Rate (định mức phủ) là gì?
Spreading rate là số m² phủ được từ một lít sơn tại DFT quy định. Phân biệt định mức lý thuyết và thực tế, cách trừ hao hụt theo phương pháp thi công.
Cập nhật: 01/08/2026
| Nhóm | Thuật ngữ |
|---|---|
| Đơn vị | m²/lít (hoặc m²/kg) |
| Công thức | 10 × %VS / DFT(µm) |
| Hao hụt | Cọ/lăn 15–20%, phun không khí 35–45%, airless 25–35% |
| Cập nhật | 01/08/2026 |
Spreading rate cho biết một lít sơn phủ được bao nhiêu m² khi đạt đúng DFT thiết kế. TDS luôn công bố con số lý thuyết; thực tế công trường luôn thấp hơn do hao hụt phun sương, thất thoát trong thùng, ống và bù DFT cho mép cạnh. Nhầm lẫn giữa hai con số này là nguyên nhân số một của tình trạng thiếu sơn giữa chừng.
Công thức tính định mức
Định mức lý thuyết (m²/lít) = 10 × %VS / DFT(µm)
Ví dụ epoxy %VS 75%, DFT 125µm → 10 × 75 / 125 = 6,0 m²/lít.
Định mức thực tế = định mức lý thuyết / (1 + hệ số hao hụt)
Với phun airless hao hụt 30% → 6,0 / 1,3 = 4,6 m²/lít. Lượng sơn cho 1.000m² là 1.000 / 4,6 ≈ 217 lít, thay vì 167 lít nếu tính theo lý thuyết — chênh lệch 30%.
Hệ số hao hụt theo phương pháp thi công
| Phương pháp | Hao hụt | Phù hợp |
|---|---|---|
| Cọ (brush) | 15–20% | Stripe coat, vá sửa, chi tiết nhỏ |
| Lăn (roller) | 15–25% | Mặt phẳng lớn, trong nhà |
| Phun airless | 25–35% | Kết cấu thép, tàu, bồn |
| Phun không khí | 35–45% | Topcoat cần bề mặt mịn |
Hao hụt tăng thêm khi: thi công ngoài trời có gió (cộng 5–15%), kết cấu dạng dàn thanh mảnh, giáo giằng nhiều, hoặc diện tích thi công nhỏ lẻ. Với kết cấu lattice hở như cẩu trục hay tháp thép, hao hụt phun có thể lên tới 50–60%.
Xác định diện tích thực cần sơn
Sai số lớn thứ hai đến từ khâu bóc tách diện tích. Một số hệ số quy đổi thông dụng cho kết cấu thép:
- Thép hình I, H: khoảng 20–30 m²/tấn tùy tiết diện.
- Thép ống: tính chu vi × chiều dài, cộng thêm mặt bích và mối nối.
- Kết cấu dàn thanh mảnh: 35–45 m²/tấn — cần cẩn trọng vì hao hụt phun rất cao.
- Bồn trụ đứng: thân = π × D × H, cộng đáy và mái.
Có thể ước tính nhanh toàn bộ hệ sơn bằng công cụ tính lượng sơn, đối chiếu với bảng định mức theo m².
Sai lầm phổ biến khi lập dự toán
- Dùng định mức lý thuyết để mua hàng — luôn thiếu 20–40% khối lượng.
- Bỏ qua stripe coat — hạng mục này tiêu tốn thêm 5–10% tổng lượng sơn.
- Không tính lượng sơn dự phòng sửa chữa — nên cộng 3–5% cho vá dặm và điểm thử phá hủy.
- So sánh giá theo lít thay vì theo đồng/m² tại DFT yêu cầu.
- Quên phần sơn đọng trong ống và bơm — với hệ airless dài có thể tới vài chục lít mỗi ca.
Câu hỏi thường gặp
QVì sao thực tế luôn tốn hơn định mức TDS?
Vì TDS ghi định mức lý thuyết ở điều kiện lý tưởng, chưa trừ phun sương bay đi, sơn đọng trong thiết bị và phần bù DFT tại mép cạnh.
QHệ số hao hụt nên lấy bao nhiêu cho kết cấu thép ngoài trời?
Thường 30–35% với airless; kết cấu dàn hở hoặc gió mạnh nên tính tới 45–50%.
QĐịnh mức tính theo kg hay lít?
Nên tính theo lít vì công thức dựa trên %VS; nếu TDS ghi theo kg thì quy đổi qua tỷ trọng sản phẩm.